Kanser tanısının tüm zorluğu içinde henüz çocuk doğurmamış ya da tekrar çocuk isteyen kadınlarda doğurganlığın korunması mutlaka kadına bir olasılık olarak sunulmalıdır. Özellikle çok genç yaşta yaşam savaşı içinde iken hiç kimsenin aklına gelemeyecek bu çözüm, yaşamın ilerleyen döneminde çaresizliğe dönüşebilir. Bu konuyu kişisel hak olarak düşünmek gerektiği ve hasta-aile-hekim ilişkisi içinde mutlak konuşulması gerektiği kanaatindeyim.
İlk adım olarak kemoterapi öncesi yumurtlama indüksiyonu yapıp yumurta toplamak ve iyi kalitede yumurta dondurmak uygundur. Kemoterapi öncesi adetin kaçıncı gününde olduğuna bakılmaksızın yumurtama indüksiyonu başlanabilir. Kanserin tipine göre(özellikle meme ve yumurtalık) özel protokoller gerekir. Yumurta toplanmasının hemen ardından kemoterapi ve radyoterapi başlanabilir. Ameliyat planlanıyorsa işlemin ardından hemen yapılabilir.
Kanser tedavisinin bitiminden sonra üç aşamalı bir planlama yapılır. Planın esası tedavi sonrası yumurtalık rezervinin değerlendirilmesidir.
1.Rezerv iyi ise periodik muayene ve hormon testleri ile izlem yapılır.
2. Eğer yumurtalık rezervi sınırda ya da azalmış ise tekrar yumurta dondurma işlemi yapılabilir.
3. Yumurtalık rezervi çok az ve adet seyrekliği, ateş basması gibi menopozal semptomları varsa estrojen reseptörü negatif olan kanser sonrası kadınlarda menopozal hormon replasman tedavisi başlanmalıdır.
Kadın sağlığı bir yolculuk; gençlikten menopoza, her adımda yanınızdayız.
Çünkü sağlık, her kadının en doğal hakkıdır.
